+3 °С
Болытлы
Көнүзәк
24 апрель , 11:20
Башкортстан Хөкүмәте каршындагы комиссия утырышы үтте
24 апрелдә Хөкүмәт Премьер-министрының беренче урынбасары Урал Килсенбаев рәислегендә “Башкортстан Республикасы халыклары телләре турында” республика Законын гамәлгә ашыру буенча Башкортстан Хөкүмәте каршындагы комиссия утырышы үтте.
Башкортстан Хөкүмәте каршындагы комиссия утырышы үтте
Урал Килсенбаев искәрткәнчә, комиссиянең алдагы утырышы ясалма интеллект экосистемасына туган телләрне кертүгә багышланган иде һәм шуннан бирле шактый эш башкарылган. Ул Санлы үсеш министрлыгы коллегаларына рәхмәт белдерде, алар санлы киңлекнең яңа терминнарын һәм төшенчәләрен аңларга ярдәм итә. Аның сүзләренчә, комиссиянең барлык әгъзалары бертавыштан бу юнәлешне актив үстерергә кирәк дигән фикергә килгәннәр. Моның өчен эш төркеме төзелгән, анда мәдәният, китапханә, мәгариф, архив, радио, телевидение учреждениеләре, гәзит-журналлар редакцияләре, шулай ук республиканың югары уку йортлары вәкилләре кергән. Эшкә шулай ук башкорт телен саклау һәм үстерү буенча оешма белгечләрен, IT-белгечләрне һәм юристларны җәлеп ителгән.
Утырышта ясалма интеллект өлкәсендәге эшнең гамәли нәтиҗәләренә аерым игътибар бирелде. Урал Килсенбаев хәбәр иткәнчә, бүгенге көнгә ясалма интеллектны туган телләргә “өйрәтү” өчен кулланылырга мөмкин булган 255 меңнән артык материал ачыкланган. Киләсе адым юридик нечкәлекләрне хәл итү булачак, һәм бу хакта юристлар белән аерым киңәшмә узган. Комиссия каршында ясалма интеллектка туган телләрне кертү буенча махсус хезмәт оештырырга, шулай ук элек булган терминологик һәм топонимик хезмәтләрне тергезергә карар кылынган. Терминология комиссиясенең җитәкчесе итеп “Республика Башкортостан ” нәшрият йорты” генеральный директоры Зөлфия Рәхмәтуллинаны билгеләргә тәкъдим ителде. Урал Кильсенбаев сүзләренчә, яңа хезмәт барлыкка килгән яңа терминнарны үз вакытында эшкәртәчәк, бу филологлар арасында бәхәсләрне булдырмаска мөмкинлек бирәчәк, мәсәлән, тематик еллар яки эре форумнар исемнәрен тәрҗемә иткәндә.
Башкортстан Сәламәтлек саклау министрының беренче урынбасары Гөлнара Зиннурова төбәк сәламәтлек саклау оешмалары тарафыннан “Башкортстан Республикасы халыклары телләре турында” законны гамәлгә ашыру турында сөйләде. Ул закон медицина ярдәме алганда һәркемгә туган телен куллану хокукын гарантияли, һәм гражданнар гаризалар һәм шикаятьләр белән дәүләт яки туган телләрдә мөрәҗәгать итәргә хокуклы, дип ассызыклады. Сәламәтлек саклау министрлыгы боерыгы нигезендә, сәламәтлек саклауның барлык объектларында билингваль навигация системасы һәм элмә такталар каралган. Аерым игътибар ерак торак пунктларга бирелә, анда медицина хезмәткәрләре пациентларны республиканың дәүләт телләрендә кабул итәргә тиеш — бу “сәламәтлек поездлары” күчмә бригадаларын төзегәндә дә исәпкә алына.
Гөлнара Зиннурова билгеләп үткәнчә, республика Иҗтимагый палатасы белән берлектә медицина учреждениеләрендә даими рәвештә элмә такталар мониторингы үткәрелә. Узган елгы мониторинг нәтиҗәләре буенча, урысчадан башкортчага зур тәрҗемәләр еш кына укылмый башлый, ә медицина терминологиясен тәрҗемә итү авыр — төгәллекне генә түгел, җиңел кабул итүне дә сакларга кирәк. Бу проблеманы хәл итү өчен сентябрьдә Иҗтимагый палатада түгәрәк өстәл уздырылган, аннан соң белешмә төзү буенча сынау проекты – элмә такталарны башкорт теленә тәрҗемә итү белән методик киңәшләр гамәлгә ашырылган. Белешмә Башкортстан Фәннәр академиясе экспертлары катнашында әзерләнгән һәм инде Медицина оешмаларына татартылган.
Бүздәк районы хакимияте башлыгы Илнур Игдиев “Башкортстан Республикасы халыклары телләре турында” Законны гамәлгә ашыру буенча муниципаль комиссия эше белән таныштырды. Аның сүзләренә караганда, районда барлык норматив-хокукый актлар рәсми рәвештә ике дәүләт телендә бастырыла, эшләр закон нигезендә алып барыла. Районда ике телдә газета чыга, ә телне белмәү сылтавы белән гражданнарга хезмәт күрсәтүдән баш тартуга юл куелмый. Мәгарифкә килгәндә, 16 мәктәптә туган телләрне өйрәнү оештырылган.
Сәүдә һәм хезмәтләр күрсәтү министры урынбасары Илһам Бикбулатов тармак оешмалары һәм предприятиеләрендә, маркетплейсларда законны гамәлгә ашыру чаралары турында бәян итте. 4,2 меңгә якын OZON, Wildberries һәм «Яндекс Маркета» товар бирү пунктларыннан меңнән артык мониторинг үткәрелгән. Керү группаларындагы элмә такталар һәм эш графиклары күпчелек очракта башкорт телендә кабатланмавы ачыкланган: тикшерелгән 498 пунктның 18сендә генә тәрҗемә бар. Бары тик дүрт районда (Туймазы, Салават, Стәрлетамак һәм Уфа) башкорт телендә элмә такталар бар, ләкин анда да аларның өлеше уртача 6 процент тәшкил итә. Шуңа бәйле рәвештә сәүдә министрлыгы маркетплейслар белән берничә чара үткәрә, алар инде мәгълүматны башкорт теленә тәрҗемә иткән һәм элмә такталарны серияле җитештерүне башлап җибәргән.
Транспорт һәм юл хуҗалыгы министрының беренче урынбасары Виктор Жульков “Башавтотранс” маршрутларында тукталышлар игълан итү эше оештырылуы, тимер юлларда поездлар килү һәм китү турында республиканың дәүләт телләрендә хәбәр итү турында сөйләде.
Фото: Юлай Кәримов.
Утырышта ясалма интеллект өлкәсендәге эшнең гамәли нәтиҗәләренә аерым игътибар бирелде. Урал Килсенбаев хәбәр иткәнчә, бүгенге көнгә ясалма интеллектны туган телләргә “өйрәтү” өчен кулланылырга мөмкин булган 255 меңнән артык материал ачыкланган. Киләсе адым юридик нечкәлекләрне хәл итү булачак, һәм бу хакта юристлар белән аерым киңәшмә узган. Комиссия каршында ясалма интеллектка туган телләрне кертү буенча махсус хезмәт оештырырга, шулай ук элек булган терминологик һәм топонимик хезмәтләрне тергезергә карар кылынган. Терминология комиссиясенең җитәкчесе итеп “Республика Башкортостан ” нәшрият йорты” генеральный директоры Зөлфия Рәхмәтуллинаны билгеләргә тәкъдим ителде. Урал Кильсенбаев сүзләренчә, яңа хезмәт барлыкка килгән яңа терминнарны үз вакытында эшкәртәчәк, бу филологлар арасында бәхәсләрне булдырмаска мөмкинлек бирәчәк, мәсәлән, тематик еллар яки эре форумнар исемнәрен тәрҗемә иткәндә.
Башкортстан Сәламәтлек саклау министрының беренче урынбасары Гөлнара Зиннурова төбәк сәламәтлек саклау оешмалары тарафыннан “Башкортстан Республикасы халыклары телләре турында” законны гамәлгә ашыру турында сөйләде. Ул закон медицина ярдәме алганда һәркемгә туган телен куллану хокукын гарантияли, һәм гражданнар гаризалар һәм шикаятьләр белән дәүләт яки туган телләрдә мөрәҗәгать итәргә хокуклы, дип ассызыклады. Сәламәтлек саклау министрлыгы боерыгы нигезендә, сәламәтлек саклауның барлык объектларында билингваль навигация системасы һәм элмә такталар каралган. Аерым игътибар ерак торак пунктларга бирелә, анда медицина хезмәткәрләре пациентларны республиканың дәүләт телләрендә кабул итәргә тиеш — бу “сәламәтлек поездлары” күчмә бригадаларын төзегәндә дә исәпкә алына.
Гөлнара Зиннурова билгеләп үткәнчә, республика Иҗтимагый палатасы белән берлектә медицина учреждениеләрендә даими рәвештә элмә такталар мониторингы үткәрелә. Узган елгы мониторинг нәтиҗәләре буенча, урысчадан башкортчага зур тәрҗемәләр еш кына укылмый башлый, ә медицина терминологиясен тәрҗемә итү авыр — төгәллекне генә түгел, җиңел кабул итүне дә сакларга кирәк. Бу проблеманы хәл итү өчен сентябрьдә Иҗтимагый палатада түгәрәк өстәл уздырылган, аннан соң белешмә төзү буенча сынау проекты – элмә такталарны башкорт теленә тәрҗемә итү белән методик киңәшләр гамәлгә ашырылган. Белешмә Башкортстан Фәннәр академиясе экспертлары катнашында әзерләнгән һәм инде Медицина оешмаларына татартылган.
Бүздәк районы хакимияте башлыгы Илнур Игдиев “Башкортстан Республикасы халыклары телләре турында” Законны гамәлгә ашыру буенча муниципаль комиссия эше белән таныштырды. Аның сүзләренә караганда, районда барлык норматив-хокукый актлар рәсми рәвештә ике дәүләт телендә бастырыла, эшләр закон нигезендә алып барыла. Районда ике телдә газета чыга, ә телне белмәү сылтавы белән гражданнарга хезмәт күрсәтүдән баш тартуга юл куелмый. Мәгарифкә килгәндә, 16 мәктәптә туган телләрне өйрәнү оештырылган.
Сәүдә һәм хезмәтләр күрсәтү министры урынбасары Илһам Бикбулатов тармак оешмалары һәм предприятиеләрендә, маркетплейсларда законны гамәлгә ашыру чаралары турында бәян итте. 4,2 меңгә якын OZON, Wildberries һәм «Яндекс Маркета» товар бирү пунктларыннан меңнән артык мониторинг үткәрелгән. Керү группаларындагы элмә такталар һәм эш графиклары күпчелек очракта башкорт телендә кабатланмавы ачыкланган: тикшерелгән 498 пунктның 18сендә генә тәрҗемә бар. Бары тик дүрт районда (Туймазы, Салават, Стәрлетамак һәм Уфа) башкорт телендә элмә такталар бар, ләкин анда да аларның өлеше уртача 6 процент тәшкил итә. Шуңа бәйле рәвештә сәүдә министрлыгы маркетплейслар белән берничә чара үткәрә, алар инде мәгълүматны башкорт теленә тәрҗемә иткән һәм элмә такталарны серияле җитештерүне башлап җибәргән.
Транспорт һәм юл хуҗалыгы министрының беренче урынбасары Виктор Жульков “Башавтотранс” маршрутларында тукталышлар игълан итү эше оештырылуы, тимер юлларда поездлар килү һәм китү турында республиканың дәүләт телләрендә хәбәр итү турында сөйләде.
Фото: Юлай Кәримов.
Новости партнеров
