+21 °С
Болытлы
VKOKTelegramMax
Әдәбият
27 октябрь 2023, 05:26

Сез йөрәккә ял бирәсез!

Фәнисә Фәхретдинова бар булмышы белән шушы сүзләрне куәтли.Узган гасыр башында туган нәнәй үз гомерендә егерме беренче елгы куркыныч ачлыкны да, сугыш елларындагысын да күргән кеше иде. Без үскәндә ул үзенең чал чәчле олпат улына, ягъни безнең әткәйгә: “Мәле, улым, шушыны ашап куй әле, йөрә­геңә ял булсын”, – дип, я тәмле генә бер ит кисәге, я башка бер ризык суза иде. Әткәйнең күз карашы җылынып китә, ул, башын ия биреп, әнкәсе кулыннан шул кисәкне алганда үзе дә бер балага әверелә кебек иде. “Әткәйнең йөрәге арыган микән­ни, ашаганнан ничек ял итә икән ул йөрәк?”– дип аптырый идем. Бу сүзләрнең мәгънәсен ыгы-зыгылы шәһәр тормышында яши башлагач кына аңлый төшәсең. Биг­рәк тә бүгенге вәзгыятьтә йө­рәк­кә ял кирәк. Шундый вакытта бар булмышы нурдан торган кешеләр ярдәмгә килә.

Сез йөрәккә ял бирәсез!Сез йөрәккә ял бирәсез!
Сез йөрәккә ял бирәсез!

Фәнисә Фәхретдинова – шун­дый­ларның берсе. Ул Кушнаренко районының Әхмәт авылында яши. Мәчеттә дин сабагы бирә, шигырь­ләр яза, китаплар чыгара... Алар­ның “Туган җирем – садә җырым” дип аталганы “Кызыл таң” нәш­риятында дөнья күрде.

Авторның үзе белән якыннан­рак танышыйк. Фәнисә апа хез­мәт юлын районның “Авангард” гәзитендә корректор ярдәмчесе булып башлый. Бер елдан аны район комсомол комитетына исәп секторы мөдире ярдәмчесе итеп күчерәләр. Арытаба хезмәтен Куш­наренко авыл хуҗалыгы техникумында дәвам итә. Ике ел ки­тапханәче булып эшли.
Язмышын хәләл яры Гыйльмияр абый белән бәйләгәч, Әхмәт урта мәктәбендә эшли башлый. Читтән торып Башкорт дәүләт университетын тәмамлый. Китап­ханәче эше белән беррәттән, Башкортстан мәдәнияте һәм тарихы дәресләрен укыта, директорның тәрбия эшләре буенча урынбаса­ры вазыйфасын башкара. Соңрак балаларга татар теле һәм әдә­биятыннан белем бирә.
Мәктәп тормышының эчендә кайнап, укучыларның да, укытучы­ларның да ихлас дусты, ярдәм­чесе була ул. Эшләгән дәверендә күп кенә Мактау грамоталарына һәм “Башкортстанның мәгариф отличнигы” исеменә лаек була. Иҗади эзләнүчән укытучы буларак, ул балаларны да иҗат эшенә җәлеп итә, аларның уңышларын күрсәтеп, “Очкыннан ялкын кабынсын” дигән китап бастырып чыгара. Моннан тыш, үзенең дә биш китабы дөнья күрә. Фәнисә Мансур кызы 2015 елда Бәләбәй­дә үткән “Илһам чишмәләре” төбәкара конкурсында “Мәхәб­бәт лирикасы” номинациясенең дипломанты була.

Моннан тыш, Фәнисә Мансур кызы быел Русия Ислам университетын да тәмамлый. Һаман да шул тәрбия-укыту эшендә кайнап яши.
Шушы көннәрдә аның иҗатын, үзен хөрмәт итүчеләр Кушнаренко район китапханәсенә җыелды. Анда яңа китапның исем туе үтте. Русиянең һәм Башкортстанның Язу­чылар берлекләре әгъзасы Фән­дидә Харрасова китапка җен­текле анализ ясады.

– Мәгълүм ки, шигырь ул рифмага салынган сүзләр тезмәсе генә түгел, ә безнең олуг шагыйребез Зөлфәт әйткәнчә, шигырь – ул күңел авазы, – диде ул. – Чөнки сүз белән генә аңлата алмаган хис-тойгыларны, соклану булсынмы ул, мәхәббәт яисә нәф­рәт булсынмы, без аны башкаларга да ихлас күңелдән тасвирлап ирештерергә омтылабыз. Монда ялганга, мәкергә, ясалмалылыкка урын юк. Чөнки – бу безнең шигърият иле. Асыл дөнья­­быз. Фәнисәнең дә поэзия­сендә иң көчле шигъри аваз – ул туган якка мәхәббәт хисләре җырлау.
“Туган җирем – садә җырым” китабына баш сүз язучы шагыйрә, публицист Халисә Мөхәммәдиева аңа югары бәя бирде.

– Шагыйрәнең, кайда йөрсә дә, моңланып, шигъри хисләргә тулышып йөргәне сизелә. Уйлар, уйлар... Туган җир, тамырларың, сине дөньяга китергән ата-ана. Бу мәңгелек темаларның кулъязмада өстенлек итүе – табигый хәл.
Шагыйрә җыентыкның башыннан ахырына кадәр туган ягына, аның табигатенә, якташларына, туганнарына, дусларына, язмышына мәдхия җырлый. Бу турыда бик күп сөйләп һәм язып бу­лыр иде, тик кулыгызга килеп эләккән шушы китапны укып чыгудан да яхшысы булмас! – диде ул.

Бу фикерне китапның мөхәр­рире һәм корректоры Рәзилә Низамова да дәвам итте:
– Чыннан да, яңа китапның укучыларда зур кызыксыну уятачагына шик юк, – диде ул. – Фәнисә Мансур кызы белән “Кызыл таң” нәшрияты күптән инде тыгыз хезмәттәшлек итә. Гомумән, ул һәр биш ел саен бер китап чыгара дип беләбез, киләсе китап та уртак иҗат җимешебез булыр, дип ышанабыз.
Фәнисә Фәхретдинованы туган районында яше дә, карты да хөр­мәт итә. Аның китап туена авылдашлары, укучылары, сабакташлары да килгән иде. Әхмәт авыл биләмәсе хакимияте башлыгы Зилә Ялаева барлык якташлары исеменнән китап авторына авылга иман нуры, мәгърифәт таратканы, туган телгә мәхәббәт тәрбия­лә­гәне өчен рәхмәт белдерде. Ә балалар аның шигырьләрен укыды.

Чарада Кушнаренко районы­ның “Көмеш волонтерлар”ы, “Өмет” хатын-кызлар клубы, “Чәр­мәсән таңнары” иҗади берләш­мәсе әгъзалары, районның мә­дә­ният хезмәткәрләре, шигырь сөючеләр катнашты. Аны оештыруга район китапханәләр системасы директоры Минзилә Вәлие­ва һәм китапханәчеләре күп көч салган. Алар бик җылы, ихлас, зәвыклы чара оештырган. Ул, чын­нан да, ыгы-зыгылы тормышыбызда йөрәккә ял булды.

Резида ВӘЛИТОВА.
Кушнаренко районы.

Автор:Резида Валитова
Читайте нас