+20 °С
Болытлы
VKOKTelegramMax
Мәдәният һәм сәнгать
16 сентябрь 2025, 04:14

“Милли матбугатның терәге – тел, ышаныч һәм сыйфат”

"Һәнәк"кә - 100 яшь. Басманың баш мөхәррире Илгиз Ишбулатов белән әңгәмә тәкъдим итәбез.  

“Милли матбугатның терәге – тел, ышаныч һәм сыйфат”“Милли матбугатның терәге – тел, ышаныч һәм сыйфат”
“Милли матбугатның терәге – тел, ышаныч һәм сыйфат”

– Илгиз Вәкилевич, Сезне һәм коллективыгызны чын күңелдән журналның юбилее белән тәбриклибез! “Һәнәк”­нең безнең гәзиткә дә кагылышы барлыгын беләсездер – 100 ел элек аның беренче саны нәкъ “Яңа авыл”да (хәзерге “Кызыл таң”) кушымта булып чыккан. Бу уңайдан жур­налның тарихын кыскача искә төшереп үтик әле.
– Чынлап та, журналның 1925 елның 15 сентябрендә нәкъ “Яңа авыл” гәзитенең (хәзерге “Кызыл таң”) кушымтасы буларак чыгуы безнең өчен зур мәртәбә. Шуннан алып журнал тарихы, төрле дәверләрне – сугыш һәм сугыштан соңгы елларны, үзгәртеп кору чорын – үтеп, бүгенгәчә дәвам итә. “Кызыл таң” белән уртак тарих безнең укучыларыбыз күңел­ләренең дә, мәгълүмат киңлек­ләренең дә берлеген күрсәтә. Юбилей елында тәүге еллар документларын, остазларыбыз мирасына багышланган сәхифә­ләрне дә яңартабыз.


– Сатира – җиңел жанр түгел. Беренчедән, зур осталык таләп ителсә, икенче­дән, автор өчен хәвефле дә булырга мөм­кин... Бүген “Һәнәк”нең шундый кыю һәм оста авторлары бармы?
– Әйе, сатира төгәллек, зәвык һәм җаваплылык таләп итә. “Һә­нәк”тә бүген дә кыю, оста авторлар җитәр­лек: тәҗрибәле каләм ияләре белән беррәттән, яшьләр дә килә. Без укучыга туры сүзне җиткерергә тырышабыз, әмма моны журналистика әхлагы һәм закон чикләрендә, шәхесне ким­сетмичә, социаль проблемаларга ялкын түгел, ә акыллы яктылык белән басым ясап башкарабыз.


– Барлык дөньяны Интернет, заманча техноло­гияләр яулап алган заманда басма сүзгә игътибар кимеде, билгеле. “Һәнәк” заман таләп­ләренә ничегрәк яраклаша?
– Дөнья санлы мохиткә күчкәндә без дә санлы форматны үстерәбез: рәсми сайт һәм социаль чел­тәрләрдәге битләр, кыска видеолар, мультимедиалы карикатуралар, онлайнда укый торган аудитория өчен уңайлы форматлар кулланабыз. Укучы белән кире бәйләнешне ныгыту, яшьләр теленә һәм ритмына туры килү – төп максатыбыз.


– Республика басмала­рының баш мөхәррирләре арасында Сез – иң яшь-ләрнең берсе. 100 еллык тарихы бул­ган журналга җитәкчелек итү ничегрәк? Бу эшкә шик-шөбһәсез тотындыгызмы?
– Мин иң яшь баш мөхәр­рирләр­нең берсе булсам да, моны зур ышаныч һәм җаваплылык дип кабул итәм. Бу эшкә шик-шөбһә белән түгел, команда куәтенә таянып керештем. “Һәнәк” – шәхси амби­цияләр урыны түгел, ә уртак мәктәп, уртак миссиясе булган иҗади коллектив. Бурычым – традиция белән яңарышны дөрес кушу.


– Бүген “Һәнәк” ниндирәк планнар, максатлар белән яши?
– Юбилей елының төп векторы – сыйфат. Без юбилей саны, архив табышлары, остазларыбызга багышланган сәхифәләр, төбәк­ләрдә укучылар белән очрашулар, күргәз­мәләр һәм иҗади коллабо­рацияләр әзерлибез. Яшь авторлар һәм рәссамнар өчен остаха­нәләр, конкурслар, уку йортлары платформалары белән уртак проектлар да планлаштырыла.


– Сез – журналист кына түгел, язучы, шагыйрь дә. Әдәби иҗатка вакыт каламы? Иҗади тормышыгызда нинди яңалык­лар бар?
– Журналистика төп вакытны алса да, иҗаттан аерылмыйм. Шигърияттә дә, кыска проза-фельетонда да иҗат итәм. Соңгы айларда яңа сатирик цикллар, җәмгыять темаларына уйланулар өстендә эшлим. Иҗатым журнал ихтыяҗына хезмәт итә: кирәк чакта журнал битләрендә шигъри өндә­мәләр, Интернетта шигырь форматында анонслар белән чыгыш ясыйм. Анысы уңайлы.


– Әйткәндәй, тормыш бер урында гына тормый, заман еллар буе яшәп килгән кайбер кыйммәтләрне тиз арада аяусыз үзгәртергә мөмкин. Милли басмаларның килә­чәген ничег­рәк күзаллый­сыз?
– Кыйммәтләр тиз үзгәргән заманда милли матбугатның терәге – тел, ышаныч һәм сыйфат. Киләчәкне мин гибрид форматта күрәм: басма – кыйммәт һәм традиция сакчысы, санлы мохит – үсеш һәм киңәю мәй­данчыгы. Ачыклык, укучы белән тере аралашу, балалар һәм үсмерләр аудиториясе белән эшләү милли басмаларны көчәй­тәчәк. Тел һәм мәдәниятне заманча сөйләтә һәм эшләтә белгән мат­бугатның иртәгәсе бар.


– Әңгәмә өчен рәхмәт! Тынгысыз иҗат эшендә зур уңышлар телибез!

Ләйсән Якупова әңгәмәләште.

 

Автор:Ләйсән Якупова
Читайте нас