

Пенсия яшенә җиткән күп кешенең төп кереме – пенсия. Әмма бу акча җитмәскә мөмкин, бигрәк тә авылда яшәүчеләр өчен. Шуңа күрә дәүләт һәм Башкортстан Хөкүмәте пенсионерлар өчен өстәмә ярдәм чаралары булдыра.
Бүгенге консультациядә пенсиягә өстәмә акча алу юлларын, федераль һәм төбәк программаларын, мөрәҗәгать итү тәртибен, законнарны аңлатабыз.
1. Федераль ярдәм
1.1 Пенсиягә өстәмә социаль түләүләр
Русия Федерациясе законнары нигезендә (173-ФЗ санлы “Пенсияләр турында” Закон) пенсия күләме яшәү минимумыннан түбән булган пенсионерларга дәүләт ягыннан өстәмә социаль түләүләр каралган. Бу түләүләр сезнең гомум керемегезне (пенсия + башка түләүләр) яшәү минимумы дәрәҗәсенә җиткерү өчен бирелә.
Яшәү минимумы һәр төбәктә аерыла, Башкортстанда ул 2025 елда якынча – 12000 сум тирәсе.
Әгәр гомум керемегез яшәү минимумы күләменнән түбән икән, сезгә бу түләүләр бирелергә тиеш.
Мисал
Пенсионерга айга 8100 сум пенсия билгеләнгән. Башкортстанда пенсионерлар өчен яшәү минимумы – 12891 сум. Шуңа күрә пенсионерга 4791 сум өстәмә социаль түләүләр бирелә.
Ил буенча пенсияләр индексацияләнгәч, пенсия күләме 590 сумга артып, 8690 сумга җитә. Социаль өстәмә түләүләр күләме үзгәрми – 4791 сум. Нәтиҗәдә, пенсионерның гомум кереме: 8690 (пенсия) + 4791 (өстәмә социаль түләү) = 13481 сум тәшкил итәчәк.
1.2. Даруларга, транспортка һәм коммуналь хезмәтләргә ташламалар: кемгә тиеш һәм ничек алырга?
Пенсионерлар һәм башка социаль яклауга мохтаҗ кешеләр өчен дәүләт даруларга, транспортка һәм коммуналь хезмәтләргә ташламалар бирә. Бу ташламалар тормышны җиңеләйтү, кирәкле медицина ярдәме алу һәм көнкүреш чыгымнарын киметү өчен бирелә.
Даруларга ташламалар – пенсионерларга һәм инвалидларга кайбер даруларны бушлай яисә акчалата ярдәм итеп алуга мөмкинлек бирүче программа. Мәсәлән, сезнең табиб билгеләгән даруларның бер өлешен, яки бөтенесен дә бушлай алырга хокукыгыз бар. Моның өчен сезгә медицина учреждениесендә табибтан белешмә алып, район Социаль яклау бүлегенә яисә Пенсия фондында гариза бирергә кирәк. Бу ташламалар Русия Федерациясенең “Социаль медицина хезмәтләре турында” 178-ФЗ санлы Закон нигезендә бирелә.
Транспортка ташламалар – пенсионерлар, инвалидлар һәм кайбер башка категория гражданнар өчен җәмәгать транспортында бушлай яисә ташламалы йөрү мөмкинлеге. Авыл җирендә яшәүчеләр өчен бу бигрәк тә мөһим, чөнки шәһәргә һәм табибларга еш барырга туры килә. Транспорт ташламасын алу өчен сез, районның социаль яклау органына мөрәҗәгать итеп, социаль карта алырга тиешсез. Шулай ук “Дәүләт хезмәтләре” порталында бу хезмәтне онлайн рәвештә дә сорарга була.
Коммуналь хезмәтләргә ташламалар (Русия Федерациясенең 210-ФЗ санлы “Торак-коммуналь хезмәтләр турында” Законы нигезендә) – торак һәм коммуналь хезмәтләр өчен өлешчә түләү. Пенсионерлар, инвалидлар, тыл ветераннары өчен бу ташламалар 30дан 50 процентка кадәр булырга мөмкин. Бу ярдәмне алу өчен социаль яклау бүлегенә гариза биреп, үзегезнең түләү квитанцияләрегезне һәм документларны күрсәтергә кирәк. Ташламалар Башкортстанда да федераль кануннар белән беррәттән төбәк программалары кысаларында гамәлдә.
Бу өч төр ташлама тормышыгызны җиңеләйтәчәк. Шул сәбәпле, документларны вакытында җыеп, Пенсия фондына яисә социаль яклау органнарына мөрәҗәгать итүне тоткарламаска киңәш итәбез. Шулай ук, “Дәүләт хезмәтләре” порталы аша онлайн хезмәтләрне дә куллану уңайлы һәм вакытны янга калдыра.
2. Республиканың өлеше
Башкортстанда пенсионерлар өчен, федераль программаларга өстәп, төбәк программалары да эшли. Башкортстанның Гаилә, хезмәт һәм халыкны социаль яклау министрлыгы тарафыннан гамәлгә куелган программалар:
– матди ярдәм – бәйрәмнәр уңаеннан һәм авыр тормыш хәлендә бер тапкыр бирелә торган акчалата ярдәм;
– авыл җирендә яшәүчеләр өчен ярдәм – утын һәм ягулык сатып алганда ташламалар. Бу аеруча кышка кирәкле ресурсларны алырга ярдәм итә;
– торак шартларын яхшыртуга ярдәм – йортны ремонтлауда, газ белән тәэмин итүдә ярдәм итү.
3. Гамәли адымнар
3.1. Хокукларыгызны карагыз
“Дәүләт хезмәтләре” порталында, яки Пенсия фонды сайтында үзегезгә тиешле түләүләр исемлеген карагыз.
Башкортстанның Гаилә, хезмәт һәм халыкны социаль яклау министрлыгы сайтында төбәк программалары турында мәгълүматны өйрәнегез.
3.2. Документлар әзерләгез
Паспорт;
Пенсия таныклыгы;
Керемнәр турында белешмәләр (соңгы 3 айдагы керем);
Өстәмә статусларны раслаучы документлар (ветеран, инвалидлык таныклыгы, тыл хезмәтчәне булу турында белешмә).
3.3. Гариза бирү
Пенсия фондының территориаль бүлегенә шәхсән барып;
Социаль яклау бүлегенә;
Күпфункцияле үзәк (МФЦ) аша;
“Дәүләт хезмәтләре” порталында онлайн рәвештә.
3.4. Җавап көтү
Карау вакыты – гадәттә, 10-30 көн.
Гариза кабул ителгәннән соң сезгә нәтиҗә турында хәбәр ителә.
4. Актуаль законнар
Мөһим киңәшләр
* Барлык мөрәҗәгатьләрнең күчермәләрен, документларын һәм җавапларын саклагыз.
* Әгәр түләүләр вакытында килмәсә яисә кимрәк булса, Пенсия фондына һәм социаль яклау органнарына шунда ук мөрәҗәгать итегез.
* Онлайн хезмәтләрне мөмкин кадәр күбрәк кулланыгыз – бу вакытны һәм көчне янга калдыра.
* Ел саен законнардагы һәм программалар- дагы үзгәрешләрне карап торыгыз – ышанычлы мәгълүмат алу өчен Пенсия фонды сайты һәм Башкортстанның Гаилә, хезмәт һәм халыкны социаль яклау министрлыгы сайтларын күзәтегез.
* Авыл җирендә яшәүчеләр өчен күчмә Пенсия фонды хезмәтләре бар, алар турында район хакимиятеннән мәгълүмат алыгыз.
* Пенсиягә өстәмә акча алу – чынбарлыкта мөмкин, һәм бу – сезнең хокукыгыз. Моның өчен үз хокукларыңны белү, тиешле документларны вакытында әзерләү һәм мөрәҗәгать итү кирәк. Актив булыгыз, үзегезгә тиеш ташламаларны юллап алудан кыенсынмагыз!
Контактлар
Пенсия фондының Башкортстан Республикасы территориаль органы
Адресы: Башкортстан Республикасы, Уфа шәһәре, Октябрь проспекты, 83.
Телефон: +7 (347) 246-20-40.
Рәсми сайт: https://pfrf.ru/regions/bashkortostan
Район буенча Пенсия фонды бүлекләренең адресларын һәм телефоннарын район хакимияте сайты, яки Пенсия фондының рәсми сайтында карарга мөмкин.
Башкортстан Республикасының Гаилә, хезмәт һәм халыкны социаль яклау министрлыгы
Адресы: Башкортстан Республикасы, Уфа шәһәре, К. Маркс урамы, 30.
Телефон: +7 (347) 273-60-60.
Рәсми сайт: https://social.admrb.ru
Министрлыкның районнарда территориаль бүлекчәләре дә бар, алар турында тулырак мәгълүматны рәсми сайттан алырга мөмкин.
“Дәүләт хезмәтләре” порталы: https://www.gosuslugi.ru