Күптән түгел ул, иҗатының берникадәр өлешен туплап, “Язмыштан узмыш юк, дисәләр дә...” дигән беренче китабын бастырды. Китап бик саллы килеп чыккан, андагы барлык хикәяләрдә, очеркларда һәм шигырьләрдә авторның кешелекне, табигатьне кайнар сөюе чагыла, мәрхәмәтлелек, һәркемнең хәленә керә белү кебек сыйфатлары төсмерләнә, тормышның катлаулы вакыйгаларына мөнәсәбәте ачык билгеләнә.
Китап бер тында укыла. Биредәге әсәрләр уңай хис-тойгылар белән сугарылган, шигырь-хикәяләрнең һәркайсы күңелдә тирән эз калдыра, алар белән танышканнан соң, озак кына чагу тәэссоратлар дулкынында йөзәсең. Моңа кадәр дә мин авторның республика гәзит-журналларында басылган язмаларын һәрвакыт кызыксынып укып бардым, аларның тормышның үзеннән алынган булуы, гәзит укучыларны яшәү мәгънәсе, рухи кыйммәтләр хакында уйланырга мәҗбүр итүе һәрчак сокландыра иде. Ә якташымның әсәрләре тулы бер китап булып дөнья күргәч, аның өчен ихлас сөендем.
Рәфил Саматов укучыны тетрәндерә, дөнья малы артыннан кууга корылып беткән заманыбыз ыгы-зыгысыннан айнытып, уйландыра торган темалар таба белә. Ул туган авылы Чишмә, аның үзенчәлекле шәхесләре, гүзәл Дүртөйлебез хакында күп яза, көнүзәк проблемаларны күтәрергә курыкмый. Автор авыр тормыш сынауларын сынмый-сыгылмый җиңеп чыккан кешеләргә ихлас соклана. Әсәрләре геройларының прототипларын да ул әллә каян эзләп йөрми: аның хикәяләрендә — янәшәдә гомер кичерүче гыйбрәтле язмышлы кешеләр.
Кызыклы да, фәһемле дә китап ул “Язмыштан узмыш юк, дисәләр дә…” Автор иҗатындагы беренче карлыгач аңа тагын да көчлерәк илһам канатлары куяр, ул безне, әдәбият һәм шигърият сөючеләрне, киләчәктә дә яңадан-яңа иҗат җимешләре белән сөендерер дип ышанабыз.
Зилә Мөхәммәтова,
“Дулкын” әдәби-иҗат клубы җитәкчесе.
Дүртөйле районы.