

"Дөрес туклану" дигән сүзтезмә нәрсәне аңлата һәм ни өчен татлы ризыкларны һәм углеводларны күп кулланырга ярамый? Бу хакта гастроэнтеролог, Уфаның 2нче балалар поликлиникасы табибәсе Гүзәл Ахунова сөйләде.
Кызганычка каршы, бүген ашказаны-эчәк тракты авырулары арту күзәтелә. Сәбәбе — туклануның элементар кагыйдәләрен үтәмәү. Ләкин авырулар үсешенең башка факторлары да бар икән.
Гүзәл Халит кызы сүзләренчә, баланың тулы күләмдә төшке аш ашавы бик мөһим. Белгеч еш кына Уфа мәктәпләрендә медицина тикшеренүе үткәрә һәм, әлбәттә, ашханәләрдәге ризыкны тикшерә. Табиб күзәтүе нәтиҗәләре буенча, Уфаның барлык мәктәпләре дә үз бурычларына җаваплы карамый. Кайвакыт ризык та бик тәмле түгел, еш кына инде суынып беткән була.
- Баланың диетасы баланслы булу мөһим — ит, сөт продуктлары, җепсел булырга тиеш. Ә менә татлы һәм тиз углеводлар — булкалар, бургерлар, пиццалар, пироглар — мөмкин кадәр азрак. Мин аларны диетадан тулысынча чыгарырга кирәк дип әйтмим. Әлбәттә, ашарга мөмкин, ләкин даими түгел. Әлбәттә, һәр ашаудан соң десерт белән сыйланырга ярамый. Дөрес туклану традицияләрен өйдә булдырырга кирәк. Шул вакытта гына балада туклануга дөрес караш тәрбияләнәчәк.
Гүзәл Халит кызы билгеләп үткәнчә, кабул итүгә еш кына гастрит, үт чыгару юллары дискинезиясе, үт куыгындагы ташлар кебек авырулары булган балалар килә. Өстәвенә, җитди тайпылышлар үсмерләрдә генә түгел, ә 7-8 яшьлек балаларда да күзәтелә. Проблема янә шул туклануда ята. Мәсәлән, укучы иртәнге ашны ашамый, ә шунда ук укырга бара. Юлда чипсы, сут, яки иң яхшы очракта камыр ризыгы, ягъни углеводлар һәм трансмайлар сатып ала. Аерым алганда, углеводлар һәм трансмайлар - симерүнең сәбәбе, хәзер күп балаларда бу күренеш күзәтелә. Өстәвенә, җылы ризык урынына даими һәм еш углеводлар куллану хәлне тагын да начарайта.
Озак утырып эшләү, телефоннардан аерыла алмау һәм түбән физик активлык балаларга бик тискәре йогынты ясый, дип ассызыклый Гүзәл Халит кызы. Шуңа күрә сәламәт яшәү рәвеше өчен мотивация бик мөһим.
- Моннан тыш, баланың позитив карашы бик мөһим. Беләсезме, мәктәп укучысы - безнең кебек үк кеше, үз проблемалары һәм стресслары бар. Ә без стресс белән ешрак ничек көрәшәбез? Ашыйбыз! Менә балалар да шулай. Һәм монда ата-аналарның бала тормышында актив катнашуы, проблемаларны хәл итәргә ярдәмләшүе бик мөһим.
Фото: “zabaka.net”